Tripsler (Thysanoptera), sera üretim sistemlerinde en yaygın ve en zor kontrol edilen zararlı gruplarından biridir. Bitki dokularından beslenmeleri ve aynı zamanda bitki virüslerini taşıyabilmeleri nedeniyle, özellikle süs bitkileri ve sebze üretiminde ciddi ekonomik kayıplara yol açabilirler.
Trips Zararlısının Özellikleri
Tripsler küçük boyutlu olmalarına rağmen oldukça hızlı çoğalabilen zararlılardır. Birçok türün yaşam döngüsü, yumurta, larva, pupa ve ergin evrelerinden oluşur. Bu döngünün bir kısmı bitki üzerinde gerçekleşirken, pupa evresi çoğu zaman toprakta gerçekleşir.
Bu durum, trips kontrolünü zorlaştıran önemli bir faktördür. Çünkü zararlının farklı evreleri farklı yaşam alanlarında bulunur.
En yaygın sera zararlılarından bazıları şunlardır:
- Frankliniella occidentalis (Western flower thrips)
- Thrips tabaci
Bu türler bitkilerin yaprak ve çiçek dokularında beslenerek deformasyonlara ve kalite kayıplarına yol açar (Reitz et al., 2011).
Orius laevigatus: Tripslerin Doğal Avcısı
Trips kontrolünde kullanılan en etkili biyolojik mücadele ajanlarından biri Orius laevigatus türüdür.
Orius türleri, tripslerin farklı gelişim evreleriyle beslenen genelist predatörlerdir. Ayrıca:
- Yaprak bitleri
- Beyaz sinek yumurtaları
- Küçük akar türleri
gibi birçok zararlı ile de beslenebilir.
Bu geniş beslenme davranışı, Orius türlerini sera ekosistemlerinde oldukça etkili hale getirir.
Queen Bioproduction tarafından üretilen Orius laevigatus, özellikle sera ortamlarında trips popülasyonlarının kontrol altına alınmasına katkı sağlayan önemli bir biyolojik mücadele ajanıdır.
Kimyasal Pestisitlere Alternatif Bir Yaklaşım
Tripsler kimyasal pestisitlere karşı hızlı direnç geliştirebilen zararlılardır. Bu nedenle yalnızca kimyasal mücadeleye dayalı bir sistem uzun vadede sürdürülebilir değildir.
Biyolojik mücadele yöntemleri ise:
- direnç riskini azaltır
- çevresel etkiyi düşürür
- doğal dengeyi korur
Bu nedenle modern sera üretim sistemlerinde Orius laevigatus gibi predatör türler, trips yönetiminin önemli bir parçası haline gelmiştir.
Kaynaklar
Reitz, S. R., et al. (2011). Thrips biology and management. Annual Review of Entomology.
van Lenteren, J. C. (2012). Biological control of pests in greenhouses.
